Ang Alingawngaw ng Himagsik

 ni: Nova F. Vertucio 

             Sa tahimik na nayon ng San Isidro, gabi-gabi’y tumutunog ang mga batingaw ng simbahan, tila bumabalik sa panahong bago sumiklab ang himagsikan. Ang mga matatandang naninirahan doon ay may mga kuwentong dala-dala sa kanilang puso, mga alaala ng kasaysayang nakasulat sa dugo ng kanilang mga ninuno.

             Isang gabi, si Andres, isang kabataang mapusok, ay nagtipon ng ilang mga kalalakihan sa ilalim ng malabay na puno ng balete. "Hindi tayo malaya," sabi niya, "ang kalayaan ay hindi natatamo sa pagbibigay, kundi sa pag-aagaw!" Tila apoy na nag-aalab ang kanyang mga mata, pinapanday ng galit sa patuloy na pagkakakulong sa isang sistemang banyaga.

             Sa bawat salitang kanyang binibitawan, tila bumabalik ang mga alingawngaw ng 1896—mga sigaw ng “Kalayaan!” at “Mabuhay ang Pilipinas!” na minsan nang umalingawngaw sa kapatagan at bundok ng bayan. Subalit sa kasalukuyang panahon, ang mga alingawngaw na ito’y parang mga bulong na lamang sa hangin, pilit kinakalimutan ng mga bagong henerasyon.

            "Ang inyong kalayaan ay hawak sa inyong mga kamay," dagdag ni Andres habang tinatapik ang balikat ng bawat isa, sa kanyang panawagan na magkaisa para sa bagong laban—laban hindi na lamang para sa kalayaan mula sa mga dayuhan, kundi laban sa pagkakalimot ng bayan sa sariling kasaysayan. Sa mga mata ng mga nakikinig, muling nabuhay ang alab ng himagsik.

            Nang gabing iyon, sa ilalim ng liwanag ng buwan, muling nabuo ang pangako—hindi lamang bilang mga Pilipinong sumusunod, kundi bilang mga Pilipinong handang lumaban. Ang alingawngaw ng 1896 ay muling bumalik, hindi bilang ingay, kundi bilang matapang na tugon ng bagong henerasyon na handang sumalungat sa pananatiling tahimik.